- Yazar ve Yönetmen: Gamze Tanrıvermiş
- Rol: Martı
- Destekçi: CultureCIVIC: Kültür Sanat Destek Programı / Avrupa Birliği Projesi
1. Aşama: Cezaevi Tiyatro Atölyeleri
Projenin temeli, Trabzon Bahçecik E Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu’nda atılmıştır. Proje yürütücüsü (yönetmen ve akademisyen) liderliğinde, altı kadın mahpusun katılımıyla gerçekleştirilen atölyeler; mahpusların performans yoluyla kendilerini ifade etme araçlarını geliştirmeyi ve öz farkındalık kazanmalarını amaçlamıştır.
2. Aşama: “Kuşlar” Performatif Tiyatro Oyunu
Atölye deneyimlerinden ve mahpus kadınların yazdığı mektuplardan esinlenerek tasarlanan bu oyun, mekan olarak sembolik bir değeri olan eski bir cezaevinde (Hüseyin Kazaz Kültür Merkezi) sahnelenmiştir.
- Kadro: Tahliye olan kadın mahpuslar, profesyonel oyuncular ve video kayıtları bir araya gelmiştir.
- Anlatı: Aristophanes’in Kuşlar oyunundaki metaforlardan hareketle; kişisel hikayelere girmeden, kolektif bilinçdışından gelen “özgürlük ve tutsaklık” temalarını işler.
- Biçim: Parçalanmış monologlar, sesler ve hareketlerden oluşan çok katmanlı, performatif bir yapıdadır.
3. Aşama: “Sesler” Belgesel Filmi (Uzun Metraj)
Projenin son ayağı olan bu deneysel belgesel, atölyeye katılmış ve yeni tahliye olmuş üç kadının yolculuğuna odaklanır.
- İçerik: Psikolojik ve fiziksel tutsaklıktan düşsel özgürlüğe uzanan yolculuk, teatral bir performansla harmanlanır.
- Deneysel Yapı: Kurgu ve gerçekliğin iç içe geçtiği filmde; röportajlar, ses kayıtları ve profesyonel oyuncuların performansları kullanılır.
- Mekan ve Ses: Hikaye cezaevi sınırlarını aşarak; manastırlardan yaylalara, dehlizlerden denize uzanır. Mekanlar adeta yaşayan birer karaktere dönüşür.
Projenin Misyonu ve Hedefleri
Kuşlar Projesi, kadın mahpusları pasif birer izleyici olmaktan çıkarıp aktif birer üreticiye dönüştürmeyi hedeflemiştir:
- Sosyal Entegrasyon: Mahkumiyet sonrası topluma eşit ve özgüvenli bireyler olarak katılmaları için cesaret vermek.
- Dayanışma: Farklı kesimlerden insanları bir araya getirerek çoksesliliğin ve dayanışmanın gücünü kanıtlamak.
- Sanatsal Dönüşüm: Tiyatronun kışkırtıcı gücüyle, her türlü tutsaklığa karşı özgürlük tutkusunu görünür kılmak.
